De experimenten – Marion Pauw

Een zwaar onderwerp, de experimenten in Auschwitz. Toch spelen ze slechts een marginale rol, hoewel de gevolgen wel levenslang zijn voor Alma. Maar de beschrijvingen blijven oppervlakkig en gehaast. Ze komen op de een of andere manier niet echt bij mij binnen.
Deze stukken van Alma over de tijd in het afschuwelijke concentratiekamp vallen me tegen. Het is alsof Pauw hier steeds een verhaaltje voor de jeugd schrijft. Misschien komt dat omdat iedereen inmiddels van de verschrikkingen in het kamp weet en nóg een beschrijving – uit de derde hand – voegt niets meer toe. Het mist inlevingsgevoel en is niet overtuigend. 

Dit in tegenstelling tot de delen uit Charlie’s jeugd, waar het trauma van Alma en het effect daarvan op Charlie een grote rol speelt. Charlies eigen trauma, haar strijd en weerzin tegen haar stiefmoeder zijn volkomen begrijpelijk. Deze stukken zijn zo mooi, met veel diepgang geschreven dat Charlie de sympathie van mij als lezer heeft. Ze blijven veel meer hangen en zijn voor het gevoel veel belangrijker.

De experimenten

Vijftig jaar lang hebben ze elkaar niet gezien of gesproken. Maar nu is Alma ziek en dit weekend is er niemand anders om voor haar te zorgen dan haar stiefdochter Charlie. Zodra ze terug is in het huis van haar jeugd weet Charlie weer waarom ze het al die jaren geleden voorgoed heeft verlaten. Maar dan begint Alma te vertellen: over hoeveel mensen er in een kolenwagon passen; de eeuwige honger; over de experimenten in Blok 10 van Auschwitz. Kan een gruwelijke getuigenis een levenslange verwijdering overbruggen?

En net als het verhaal steeds beter wordt, vloeiender verloopt en de climax bereikt bij de bevrijding, is het uit. Afgelopen. Klaar. Het einde komt wel héél onverwacht. Zo onverwacht dat het fronsende verbazing wekt en dat het gevoel maar blijft zeuren dat er nog een stuk mist, dat het nog niet klaar is. Teleurstellend blijft het knagen.

Lebowski, 2019
251 pagina’s
ISBN 9789048843619 

(Visited 1 times)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *